In zeeën en oceanen over de gehele wereld worden haaien gevangen en op een afschuwelijke manier verminkt. De vinnen worden, vaak terwijl de haai nog leeft, afgesneden waarna het verminkte dier weer overboord wordt gegooid.



Als je aan haaien denkt, heb je niet direct een kwetsbaar dier voor ogen. Al vierhonderd miljoen jaar lang zijn ze ongenaakbaar als de gestroomlijnde jagers die voor niets of niemand wijken. Tegenwoordig is het echter de haai zelf die wordt bedreigd. De laatste twintig jaar zijn de haaienpopulaties wereldwijd drastisch afgenomen, vaak met wel 65 procent en sommige soorten zelfs met 85 procent. Jaarlijks belanden er meer dan honderd miljoen haaien in netten. Het merendeel hiervan wordt ontdaan van zijn vinnen en daarna weer overboord gegooid.

De oorzaak hiervan is de sterk toegenomen consumptie van haaienvinnensoep in Azië. Het vlees van de haai wordt als inferieure kwaliteit beschouwd maar de vin wordt gezien als een delicatesse. Tot niet zo lang geleden was het een luxe, voorbehouden aan de hogere klasse. Maar met de toenemende welvaart, vooral in China, groeit de middenklasse die zich graag aan de rijken spiegelt wat betreft de consumptie van haaienvinnensoep.

Haaien zijn door hun manier van leven extra gevoelig voor overbevissing. Net als andere grote roofdieren hebben ze een geavanceerde manier van voortplanten. Hun levenscyclus lijkt meer op die van dolfijnen en walvissen. Ze doen er lang over om volwassen te worden, een walvishaai is bijvoorbeeld pas na meer dan vijftien jaar geslachtrijp, en ze hebben weinig jongen. De meeste haaiensoorten brengen slechts tussen de drie en tien jongen per jaar voort. Een populatie kan zich dus moeizaam herstellen van een catastrofes zoals overbevissing.

Er gaan wereldwijd steeds meer stemmen op om het ontvinnen te stoppen. De verenigde Naties hebben een Internationaal Plan van Aanpak opgesteld waarin ze de aangesloten landen aanmoedigen om wetgeving die ontvinnen aan banden legt te maken. Dit heeft geleid tot een geheel of gedeeltelijk verbod in 17 landen waaronder Australië, de VS en de EU. Er is echter nog veel te doen aangezien er nog vele landen moeten volgen en men zich tot op heden alleen concentreert op locale wateren. In internationale wateren is de haai dus overal nog vogelvrij!

Minstens zo belangrijk is dat de wetgeving beter wordt gehandhaafd. Vooral in ontwikkelingslanden is dit een groot probleem omdat de wil om te beschermen er wel is maar de kennis en het materieel om die bescherming te implementeren ontbreekt. Coral Reef Care steunt projecten om opzichters in natuurgebieden en natuurbeschermers op te leiden en adequaat uit te rusten om het opsporen van stropers mogelijk te maken. (Zie Project Galapagos).
Op dit moment werken wij samen met Wildaid op de Galapagos om het ontvinnen van haaien tegen te gaan. Coral Reef Care is continu op zoek naar projecten op dit gebied in andere gebieden op de wereld. Ook hebben we meerdere petities georganiseerd om de nationale en Europese politiek te beinvloeden. De laatste grote campagne was in samenwerking met andere organisaties zoals Shark Alliance, WNF en Stichting de Noordzee en leverde 30.000 handtekeningen op. Helaas valt er op dit vlak voorlopig nog veel te doen..